Уурдалган буюмду сатып алуунун өкүмү

Эгер кимдир бирөө уурдалган буюмду дүкөнчүгө же башка бир адамга сатып жатса, ал эми сатып алуучу анын уурдалнган буюм экенин билип туруп, аны арзан баада сатып алып, кийин кымбатыраак баага сатып жиберсе, анда: эгер сатып алуучу анын уурдалнган буюм экенин билсе, бул тууралуу шарияттын өкүмү кандай? Ал эми сатып алуучу анын уурдалган буюм экенин билбесе, анда бул учурда өкүм кандай болот?

الجوابُ حامِدا ًو مُصلیِّا ً

Эгер алдын ала бул уурдалган буюм экени белгилүү болсо, анда мындай буюмду сатып алууга шарият боюнча уруксат жок. Ал эми сатып алгандан кийин анын уурдалган буюм экени билинсе, анда бул сооданы жокко чыгарып, уурдалган буюмду кайра өткөрүп берип, төлөгөн акчасын кайтарып алышы керек.
Эгер сатуучу менен байланышуу мүмкүн болбой калса жана буюмдун чыныгы ээси ким экени да белгисиз болсо, анда ал буюмдун өзүн же анын наркына тете сумманы чыныгы ээсинин атынан садака кылып бериши керек.

مأخَذُ الفَتوی

" عن شرحبيل مولى الأنصار , عن أبي هريرة عن النبي صلى الله عليه وسلم أنه قال: "من اشترى سرقةً وهو يعلم أنها سرقة فقد أشرك في عارها وإثمها".
(السنن الکبرٰی للبیہقی،کتاب البیوع،باب کراہیۃ مبایعۃ من اکثر مالہ من الربا،ج:5،ص:548،دارالکتب العلمیۃ)-
و فی رد المحتار: "(قوله الحرمة تتعدد إلخ) نقل الحموي عن سيدي عبد الوهاب الشعراني أنه قال في كتابه المنن: وما نقل عن بعض الحنيفة من أن الحرام لا يتعدى ذمتين، سألت عنه الشهاب ابن الشلبي فقال: هو محمول على ما إذا لم يعلم بذلك، أما لو رأى المكاس مثلا يأخذ من أحد شيئا من المكس ثم يعطيه آخر ثم يأخذ من ذلك الآخر آخر فهو حرام اهـ" (کتاب البیوع،باب البیع الفاسد ،ج:5،ص:98،سعید)-